Hypothecaire lening: waarom steeds meer Belgen kiezen voor een variabele rente

Jarenlang was een hypothecaire lening met een vaste rentevoet in België bijna de standaard. Vandaag verandert die reflex stilaan. Door de stijgende rentevoeten zijn steeds meer kredietnemers bereid een beperkt risico te nemen, in de hoop dat de rente de komende jaren opnieuw zal dalen.

De recentste cijfers van Febelfin, waarover L'Echo berichtte, tonen aan dat die trend zich versnelt, al blijft de vaste rente voor de meeste Belgen nog altijd de populairste keuze.

Variabele rente wint terrein

In het tweede kwartaal van 2026 werd nog altijd bijna 79% van de nieuwe hypothecaire kredieten afgesloten met een vaste rente of met een rentevaste periode van minstens tien jaar. Dat blijft duidelijk de meerderheid, maar het aandeel neemt geleidelijk af.

Twee jaar geleden koos nog bijna negen op de tien kredietnemers voor een vaste rente. Vandaag zet de hogere rente steeds meer kandidaat-kopers ertoe aan om voor een variabele formule te kiezen, in de hoop dat de rente de komende jaren opnieuw zal dalen.

De opvallendste stijging is weggelegd voor een nog vrij onbekende formule: de variabele rente die alleen kan dalen.

Twee jaar geleden vertegenwoordigde die formule amper 0,1% van de nieuwe hypothecaire kredieten. Vandaag gaat het al om ongeveer 5,5% van de nieuwe leningen. Het principe is eenvoudig: daalt de rente, dan kan ook je maandelijkse afbetaling dalen. Stijgt de rente opnieuw, dan blijft je lening ongewijzigd.

Volgens Ivo Van Bulck, directeur Retail Credit & Savings bij Febelfin, die door L'Echo werd geïnterviewd, hopen kredietnemers zo te profiteren van een eventuele rentedaling in de komende jaren, terwijl ze hun risico beperken.

Waarom verandert die trend?

Het antwoord is eenvoudig: het verschil tussen vaste en variabele rente is groter geworden.

Volgens vergelijkingen van Immotheker Finotheker is een variabele lening op 25 jaar vandaag duidelijk goedkoper dan een vaste lening bij de start. Daardoor kunnen sommige gezinnen meer lenen of hun maandelijkse afbetaling verlagen.

Voor een lening van 250.000 euro over 25 jaar, met een quotiteit van minder dan 80%, ligt de maandelijkse afbetaling vandaag ongeveer 57 euro hoger dan een jaar geleden. Over de volledige looptijd betekent dat bijna 17.000 euro extra, volgens simulaties van de kredietbemiddelaar.

Die evolutie verklaart waarom sommige gezinnen vandaag bereid zijn wat meer onzekerheid te aanvaarden om hun koopkracht te behouden.

Let op: een variabele rente blijft een risico

Een variabele rente blijft een gok op de toekomst.

Blijven de beleidsrentes van de Europese Centrale Bank langdurig hoog of stijgen ze opnieuw, dan kunnen ook de maandelijkse afbetalingen stijgen wanneer de rente volgens het contract wordt herzien.

Het goede nieuws is dat de Belgische wetgeving kredietnemers vrij goed beschermt.

De rente kan niet onbeperkt stijgen. Ze is gekoppeld aan officiële referentie-indexen en in de meeste kredietcontracten geldt bovendien een wettelijk of contractueel plafond voor de maximale stijging. Heel wat banken bieden ook extra beschermende formules aan, zoals de variabele rente die uitsluitend kan dalen.

Minder aanvragen voor woonkredieten

De hogere rente blijft ook wegen op de vastgoedmarkt.

In het tweede kwartaal van 2026:

• daalde het aantal aanvragen voor een hypothecaire lening met 5,7% tegenover dezelfde periode in 2025;
• werden 8,6% minder woonkredieten effectief toegekend;
• daalde het totale bedrag van de toegekende kredieten met 5,2%.

De gemiddelde geleende bedragen blijven daarentegen hoog.

Gemiddeld lenen Belgen vandaag:

• 215.000 euro voor de aankoop van een woning;
• 232.000 euro voor de aankoop van een woning met renovatiewerken;
• meer dan 251.000 euro voor een nieuwbouwwoning.

Een terugval... die je moet nuanceren

Op het eerste gezicht lijken deze cijfers erop te wijzen dat de vastgoedmarkt fors afkoelt.

Febelfin waarschuwt echter voor een te snelle conclusie.

2025 was namelijk een uitzonderlijk jaar, onder meer door de tijdelijke rentedaling en de verlaging van de registratierechten in Wallonië, waardoor veel kopers hun aankoop hebben vervroegd.

Vergeleken met een normaler jaar zoals 2024 blijft het tweede kwartaal van 2026 bijzonder sterk. Het volume aan hypothecaire kredieten ligt nog altijd 24,2% hoger in bedrag en 6,5% hoger in aantal dossiers. Daarmee behoort het tot de vier beste tweede kwartalen van de voorbije tien jaar.

Is een variabele rente vandaag een goede keuze?

Voor gezinnen die voldoende financiële ademruimte hebben en verwachten dat de rente de komende jaren zal dalen, kan een variabele rente een interessante keuze zijn, zeker wanneer de formule bescherming biedt tegen een rentestijging.

Heb je daarentegen een beperkt budget of koop je voor het eerst een woning, dan blijft een vaste rente vaak de veiligste optie. Je maandelijkse afbetaling ligt vanaf de eerste dag vast en je komt niet voor onaangename verrassingen te staan.

In alle gevallen raden specialisten aan om verschillende kredietvoorstellen grondig te vergelijken. Kijk niet alleen naar de rentevoet, maar ook naar de voorwaarden voor renteherziening, de maximale schommelingen, de bijkomende kosten en eventuele kortingen die gekoppeld zijn aan een schuldsaldoverzekering of de domiciliëring van je inkomen.